تاریخ و اساطیر

شعبان جعفری و نوچه‌هایش مقابل منزل مصدق

تصویری کمتر دیده شده از کودتای ۲۸ مرداد و تجمع شعبان بی‌مخ و نوچه‌هایش مقابل منزل دکتر مصدق که کارمندنیوز منتشر کرده است.

تنها ۳ درصد از ایرانیان از زادگاه فردوسی اطلاع دارند

بنیانگذار بنیاد ملی فردوسی گفت: طبق آمار سه درصد ایرانیان از زادگاه فردوسی اطلاع دارند و این یک سرشکستگی است.

به گزارش خبرگزاری فارس، محمدحسین طوسی‌وند پیش از ظهر امروز در هفتمین کنگره بزرگداشت حکیم ابوالقاسم فردوسی در محل فرهنگسرای فردوسی مشهد گفت: در تمام کشور‌ها و تمدن‌های جهان، شاعران ملی از جایگاه ویژه‌ای برخوردارند و به آنان توجه ویژه‌ای می‌شود، اما در ایران عده کمی از مردم حتی از مکان زادگاه فردوسی باخبرند. طوسی‌وند افزود: طبق آمار سه درصد ایرانیان از زادگاه فردوسی اطلاع دارند.

رییس بنیاد فردوسی با اشاره به اینکه ۱۵ سال از تشویق و توصیه مقام معظم رهبری در ارتباط با احیای پروژه فرهنگی و تاریخی توس می‌گذرد، گفت: توصیه معظم‌له برای بازسازی این بنا هنوز تحقق نیافته و اعتبارات اختصاص یافته برای این پروژه به طور جدی هزینه نشده است. طوسی‌وند اظهار کرد: دلیل برگزاری این هفت کنگره با نام «پاژ»، احیای زادگاه فردوسی و سرلوحه زندگی قرار دادن این اسطوره تاریخی در بین مردم است. وی تاکید کرد: در حال حاضر زادگاه فردوسی تبدیل به ویرانه‌ای شده که سبب تاسف است و ما به عنوان یک نهاد مردمی می‌توانیم به مسوولان دولتی در این زمینه فقط یادآور و متذکر شویم.

بنیانگذار بنیاد فردوسی گفت: کشور آمریکا حتی با استفاده از موش و گربه برای خود فرهنگ و تاریخ تولید می‌کنند؛ چرا ما ایرانیان با وجود فرهنگ و تاریخی غنی از اسطوره‌های تاریخی مانند فردوسی استفاده نکنیم.

طوسی‌‌وند برگزاری دو نمایشگاه تابلوهای هنری، زورخانه‌ای شامل ۲۸ تابلوی نقاشی در نگارخانه فرهنگ ایران در پاریس و نمایشگاه تابلوهای خوشنویسی از آموزه‌های اخلاقی شاهنامه را به عنوان فعالیت‌های ثمر بخش دو ماه اخیر این بنیاد در سال جاری دانست که مورد استقبال بازدیدکنندگان داخلی و خارجی قرار گرفت. وی افزود: پژوهش‌هایی در ارتباط با فردوسی انجام شده که به صورت کتاب تالیف یافته است؛ متون شرقی شیوه‌های غربی، رازهای شاهنامه و پژوهش درباره فردوسی که در دو سال اخیر و با هدف آگاهی بخشیدن به فرهنگ به چاپ رسیده است.

هفتمین کنگره بزرگداشت فردوسی با سخنرانی جلال خالقی، استاد دانشگاه هامبورگ آلمان با موضوع آنچه می‌توان از فردوسی آموخت، میرجلال‌الدین کزازی، چهره ماندگار ایران و عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی با موضوع فرهنگ و هنر در شاهنامه، شاه منصور خواجه‌اف، کار‌شناس فرهنگی تاجیکستان با موضوع فردوسی و ادیب تاجیکی الغ‌زاده و شهین سراج، رییس بنیاد ملک‌الشعرای بهار در پاریس با موضوع تلمیحات شاهنامه‌ای در دیوان ملک‌الشعرای بهار در تالار فردوسی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد.

تصویری از محمدعلی شاه در سال ۱۹۰۷ میلادی

سپندار مذ؛ روز زن در ایران باستان

روز پنجم اسفند، (=اسپندگان) در ایران باستان روز «زن» بوده است که زنان در این روز از شوهران خود هدیه می‎گرفته اند. ابوریحان بیرونی در کتاب «الملل و النحل» که از سپندارمد به عنوان فرشته و ملائک نام برده است مینویسد: «اسفندارمد ماه روز پنجم آن روز اسفندارمد است و برای اتفاق دو نام آن را چنین نامیدهاند و معنای آن عقل و حلم است.» او می افزاید: «در زمانهای گذشته این ماه به ویژه این روز عید زنان بوده و در این عید مردان به زنان بخشش مینمودند و هنوز این رسم در اصفهان و ری و دیگر شهرهای پَهله وجود دارد که به فارسی به آن مردگیران میگویند».

خدایان و مقدسات مردم هند

هندوستان از گذشته های دور سرزمین عجایب جهان بوده است و در چند دهه ی اخیر بسیار مورد توجه جهان غرب قرار گرفته است به طوریکه امروزه تمام اطلاعات مربوط به تمدن و ادیان و افسانه های هند در سایتهای اینترنتی بسیاری قرار گرفته و کتابهای مذهبی و تاریخی آن به زبانهای گوناگونی ترجمه شده است.در چنین شرایطی باعث تاسف است که ما ایرانیان با وجود داشتن تمدنی مشترک با هندوستان, اطلاعات اندکی از این سرزمین در اختیار داریم…

گفت و گوی جلال ‌آل احمد با دانشجویان یک‌سال پیش از مرگش

بهمن سال ۱۳۴۷جلال آل احمد به بهانه شب بزرگداشت نیما یوشیج برای سخنرانی به دانشکده هنرهای زیبای تهران می‌رود اما ترجیح می‌دهد به جای سخنرانی به پرسش‌های دانشجویان جواب دهد. این نویسنده که سال ۱۳۰۲ به دنیا آمده بود، یکسال پس از آن (۱۳۴۸) با زندگی خداحافظی می‌کند….

تصورات غلط درباره «کریستف کلمب»!

سایت «لایوساینس» به بهانه روز کلمب در گزارشی به اشتباهاتی پرداخته که مردم قاره آمریکا در مورد کلمب گرفتار آن و در نتیجه بزرگ‌نمایی وی شده‌اند.

نابودی یکی از بی‌نظیرترین سازه‌های آبی بازمانده از دوران هخامنشیان

سازه آبی تاریخی برد بریده واقع در محوطه سد درود زن استان فارس، یکی از بی‌نظیرترین سازه‌های آبی بازمانده از دوران هخامنشیان که در فاصله حدود ۱۰۰ کیلومتری شمال شرقی شهر شیراز و ۶۰ کیلومتری شمال شرقی تخت‌جمشید قرار دارد، برای همیشه نابود شد.

تبدیل مدرسه سلجوقی ابن‌سینا به انبار

بنای تاریخی مشهور به «مدرسه ابن‌سینا» که در دوره سلجوقیان ساخته شده است و روزگاری محل بحث و درس ابوعلی سینا بود، امروز متروک و ناشناخته، به انباری تبدیل شده است. شاهین سپنتا، کارشناس میراث فرهنگی با اعلام این خبر به روزنامه شرق افزود: بنای فعلی مدرسه پورسینا، بخشی از بنای بزرگ‌تری است که در گذشته در این محل موجود بوده و به‌تدریج اهالی بر آن دست انداخته و بخش‌هایی از آن را تخریب و تملک کرده‌اند. این بنای تاریخی که روزگاری پورسینا آثار ارزشمند خود را در آنجا نگاشته است، در سال‌های گذشته تخریب شده و سنگ‌های آن به غارت رفته است و امروز بی‌نام و نشان به حال خود رها شده است و اثرات نم‌زدگی و ترک‌های بی‌شمار بر گنبد و دیوارهایش از رنج دوران سخن‌ها دارد. مدرس ابن‌سینا مدتی به‌عنوان زورخانه و مدتی به‌عنوان مطبخ مورد استفاده قرار گرفته است و هنوز لایه ضخیم دوده را بر گنبد آن می‌توان دید، ولی در صورت توجه سازمان میراث فرهنگی، این محل می‌تواند به‌عنوان موزه یا نمایشگاه دایمی آثار پورسینا پذیرای پژوهشگران و گردشگران باشد. این مکان در تاریخ ۲۴‌اسفندماه ۱۳۸۳ خورشیدی با شماره ۱۱۵۵۵ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

آخرین ملک‌الشعرای بزرگ صفوی

نگاهی به زندگی و آثار نورالدین محمد شریف کاشانی بقلم محمد حسن شهسواری

تماشاخانه سنگلج

قدمت محلۀ سنگلج به دورۀ قاجاریه بازمی‌گردد. این محله در شمال غرب و غرب تهران قدیم قرار می‌گرفت. در تهران امروز، سنگلج به حد فاصل پارک شهر، خیابان‌های خیام، مولوی و وحدت اسلامی اطلاق می‌شود. تماشاخانۀ سنگلج در همین محله واقع است و قدیمی‌ترین تماشاخانۀ فعال تهران است. این تئاتر در سال ۱۳۴۴ خورشیدی و به منظور اجرای نمایش‌های ایرانی تأسیس شد. در گزارش‌ مصور این صفحه پیشینۀ تئاتر سنگلج را مرور می‌کنیم. عکس‌های قدیمی نمایش‌های اجراشده در سنگلج و تصاویر پوسترها از بایگانی تصویری این تماشاخانه تهیه شده‌است. بخشی از عکس‌های جدید تماشاخانه نیز از این آرشیو تهیه شده که توسط امین سروری و صادق میری عکاسی شده‌اند. قسمتی از صدای گزارش، برگرفته از مستند “…و آسمان آبی” ساختۀ غزاله سلطانی است.

ماندگاری مانـی، پیام‌آور و پایه‌گذار آیین نوینِ گــَنوسی

گزارش متنی سودابه مجاوری، هنرپژوه و مستندساز فیلم “نگاره‌های مانوی و جادۀ ابریشم” از زندگی و اندیشه مانی و گزارش مصوری ساختۀ شوکا صحرایی در بارۀ فیلم مستند او از مانی و آموزه‌هایش است.

معرفی کتاب

ناشران، مترجمان و مؤلفانی که علاقه‌مند به معرفی آثار خود در زمینه اندیشه، ادبیات و هنر در سایت «رویانز»‌ هستند، می‌توانند جهت اطلاع از شرایط معرفی این آثار، درخواست خود را به ایمیل [email protected] ارسال کنند.